هیدروسفالی وضعیتی است که در آن مایع مغزی نخاعی (CSF) در بطن‌های مغز تجمع پیدا می‌کند و باعث افزایش فشار داخل جمجمه می‌شود. این مایع به طور طبیعی در مغز تولید شده و پس از گردش در اطراف مغز و نخاع جذب می‌شود، اما زمانی که مسیر جریان آن مسدود شود یا جذب آن به درستی انجام نگیرد، مایع در بطن‌ها جمع شده و موجب بزرگ شدن آن‌ها می‌شود.
این بیماری می‌تواند در نوزادان، کودکان و بزرگسالان رخ دهد و علل مختلفی دارد. ناهنجاری‌های مادرزادی، تومورهای مغزی، خونریزی داخل مغز، عفونت‌های سیستم عصبی و آسیب‌های مغزی از جمله عواملی هستند که ممکن است باعث ایجاد هیدروسفالی شوند. تجمع مایع می‌تواند به بافت مغز فشار وارد کرده و عملکرد طبیعی آن را مختل کند.
علائم هیدروسفالی بسته به سن بیمار متفاوت است. در نوزادان ممکن است افزایش اندازه سر، برجسته شدن ملاج و بی‌قراری مشاهده شود. در کودکان و بزرگسالان علائمی مانند سردرد، تهوع و استفراغ، اختلال در تعادل و راه رفتن، مشکلات بینایی و کاهش تمرکز یا حافظه ممکن است بروز پیدا کند.
یکی از مؤثرترین روش‌های درمان هیدروسفالی جراحی شنت‌گذاری است. در این روش یک لوله باریک و انعطاف‌پذیر در داخل بطن مغز قرار داده می‌شود تا مایع اضافی را از مغز به بخش دیگری از بدن، معمولاً حفره شکم، هدایت کند. این کار باعث کاهش فشار داخل مغز و جلوگیری از آسیب به بافت مغزی می‌شود.
سیستم شنت شامل یک لوله ظریف و یک دریچه تنظیم‌کننده جریان مایع است که میزان تخلیه مایع مغزی نخاعی را کنترل می‌کند. این سیستم در زیر پوست قرار می‌گیرد و معمولاً از خارج بدن قابل مشاهده نیست. هدف از این جراحی بازگرداندن تعادل طبیعی مایع در مغز، کاهش علائم بیمار و بهبود عملکرد سیستم عصبی است.
